Cari İşlemler Dengesi ve Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişki: Tacikistan Cumhuriyeti Örneği

Author:

Number of pages: 266-279
Year-Number: 2020-3

Abstract

Cari işlemler açığı, birçok gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde olduğu gibi Tacikistan ekonomisi için de önemli bir makroekonomik sorundur. Tacikistan ekonomisinde 2005 yılından bu yana yüksek cari açık yaşanmaktadır. Tacikistan ekonomisi üzerine yapılan Literatür incelendiğinde yapılan çalışmalar sadece teorik bir görüşü kapsanmaktadır. Dolayısıyla bu çalışmanın amacı cari işlemler dengesi (CİD) ve ekonomik büyüme (GSYH) arasında ilişki olup olmadığını ampirik analizle ortaya koyarak literatüre katkı sağlanmaktır. Bu çalışmada yapılan analiz için 2005Q1-2019Q4 çeyrek veriler kullanılmaktadır. Veriler Dünya Bankası ve Tacikistan Cumhuriyeti Merkez Bankası’ndan alınmıştır. İlk değişkenlerimizin durağan olup olmadığını belirtmek amacıyla Birim kök testi uygulanmıştır. Analiz sonucuna göre; bir değişken birinci farkta durağanken diğeri ise düzeyde durağındır. Bu nedenle analiz için ARDL modeli daha uygun görüldü. Değişkenler arasında ilişkiyi belirtmek için Kovaryans testi uygulandı. Elde edilen ampirik bulgulara göre değişkenler arasında negatif bir ilişki bulunmaktadır. Aynı zamanda ARDL sınır test sonuçlarına göre değişkenler arasında uzun dönem bir ilişki vardır. Bunun dışında bu çalışmada Korelogram, Histogram normallik testi ve ARCH gibi testler uygulanmıştır.

Keywords

Abstract

The current account deficit is an important macroeconomic problem for the economy of Tajikistan, as in many developed and developing countries. High current account deficit has been experienced in the economy of Tajikistan since 2005. When the literature on economy of Tajikistan is examined, the studies are covered only by a theoretical view. Therefore, the aim of this study is to contribute to the literature by showing empirical analysis whether there is a relationship between current account balance (CAB) and economic growth (GDP). For the analysis made in this study, 2005Q1-2019Q4 quarter data are used. The data were taken from the World Bank and the Central Bank of the Republic of Tajikistan. Unit root test was applied to determine whether our first variables were stationary. According to the analysis result; one variable is stationary at the first difference, and the other is stationary at the level. For this reason, ARDL model was considered more suitable for analysis. Covariance test was used to indicate the relationship between the variables. According to the empirical findings, there is a negative relationship between the variables. At the same time, there is a long run relationship between the variables according to the ARDL limit test results. Apart from this, tests such as Correlogram, Histogram normality test and ARCH were applied in this study.

Keywords